III. Podstawowe pojęcia ekonomiczne

1.Potrzeby ludzkie, dobra gospodarcze

Potrzeby ludzkie dzielą się na:

-Konsumpcyjne odnoszą się do zaopatrzenia osób i społeczeństwa

-Gospodarcze do zaopatrzenia gospodarki w surowce, materiały, narzędzia

Potrzeby mogą być:

-Indywidualne:

opożywienie

oodzienie

omieszkanie

ooświata, kultura

ozdrowie, wypoczynek

orozrywka

-zbiorowe:

obezpieczeństwo społeczne i ład społeczny

osprawiedliwość

oorganizacja administracji publicznej

Do zaspokojenia potrzeb służą dobra. Charakteryzują się one użytecznością i rzadkością, a gospodarka oznacza zatem podejmowanie wyborów odnośnie dóbr rzadkich i użytecznych.

Człowiek jest w społeczeństwie na określonym szczeblu rozwoju i odczuwa różnego rodzaju potrzeby.

Część z potrzeb ma charakter biologiczny. Inne są wynikiem współżycia ludzi w społeczeństwie, są wytworem kultury danego społeczeństwa.

Nawet potrzeby biologiczne mają charakter i postać zależną od kultury społeczeństwa.

Dlaczego powstają potrzeby?

-fizyczne wymagania organizmu ludzkiego

ojedzenie

ohigiena

-warunki przyrodnicze m.in. klimat (czy ciepły, czy zimny potrzebujemy kożucha czy bambusa)

-warunki społeczne

onaśladownictwo przenoszenie wzorców ze społeczeństw bardziej rozwiniętych

oochrona zdrowia i mienia

-właściwości duchowe

ouczenie się

ouczestnictwo w kulturze

odążenie do majątku

odążenie do sprawowania władzy

Potrzeby i poziom ich zaspokojenia zależą w dużym stopniu od czynników obiektywnych zależą od warunków w jakich funkcjonuje społeczeństwo.

Historyczny proces rozwoju potrzeb ludzkich jak następowała zmiana odczuwania potrzeb? Potrzeby zależą od stadium rozwoju społecznego. Odpowiedź na pytanie o potrzeby wcześniejszych kultur może dać antropologia.

Podział potrzeb jest zdeterminowany charakterem potrzeb:

1.nieograniczone co do rodzaju ciągle powstają nowe rodzaje potrzeb (wraz z postępem)

2.ograniczone w swojej pojemności jednocześnie tylko jedno dobro w użyciu

3.odznaczają się zastępowalnością

4.są odradzające się większość trzeba systematycznie zaspokajać

5.uzupełniające się odczuwanie jednej potrzeby wymaga innej dla uzupełnienia

Bazuje na tym teoria zachowania konsumenta.

Podziały potrzeb:

podstawowe i wyższego rzędu

indywidualne i zbiorowe

teraźniejsze i przyszłe

nieograniczone co do jakości i ograniczone co do pojemności

W miarę bogacenia się społeczeństw część potrzeb wyższego rzędu staje się potrzebami podstawowymi. Granice te są bowiem labilne (ruchome) w obie strony potrzeby mają charakter dynamiczny.

Przyszłe potrzeby są kreowane przez nowe produkty, wspomagane przez intensywną promocję.

Dobra są środkami zaspokajania potrzeb.

Niektóre potrzeby ludzkie mogą być zaspokojone za pomocą dóbr w które obfituje przyroda nie wymagają one większych nakładów pieniężnych do przyswojenia tzw. dobra wolne. W praktyce jednak dobra wyczerpują się. Zachodzi więc potrzeba racjonalnego ich wykorzystania.

Większość środków zaspokojenia potrzeb otrzymywana jest przez wydobycie, przekształcenie (fizyczne, chemiczne, biologiczne), logistykę.

Klasyczny podział dóbr:

wolne bez działalności gospodarczej człowieka ich ilość jednak się kurczy (powietrze, woda kiedyś był dobrami prawdziwie wolnymi obecnie gdy są brudne i zanieczyszczone, trzeba kupować filtry to już jest działalność ekonomiczna więc czy są wolne?)

gospodarcze dobra produkcyjne służące do wytwarzania innych dóbr część z nich może służyć bezpośrednio do zaspokajania potrzeb dobra konsumpcyjne.

Część potrzeb może być zaspokajana poprzez usługi świadczone sobie przez ludzi.